Basedow – bệnh tuyến giáp không thể bỏ qua

Basedow là một loại cường giáp. Bệnh gặp ở mọi lứa tuổi nhưng phổ biến ở phụ nữ độ tuổi 20-25. Khi mắc bệnh người bệnh và gia đình cần tìm hiểu về bệnh để phát hiện và điều trị sớm, tránh những biến chứng nguy hiểm.

Basedow là gì?

Basedow còn có tên gọi khác là bệnh Graves là dạng cường giáp phổ biến nhất. Bệnh chiếm hơn 90% các trường hợp cường giáp.

Có khoảng 2% nữ giới mắc basedow, đôi khi xuất hiện sau khi sinh con. Nữ giới bị bệnh nhiều gấp 5-10 lần nam giới. Bệnh có thể xảy ra ở bất kỳ lứa tuổi nào nhưng nhiều nhất là trong độ tuổi 20 – 40.

Bệnh có tính chất gia đình, với khoảng 15% các BN có họ hàng cùng bị bệnh và 50% họ hàng các BN có kháng thể kháng tuyến giáp lưu hành.

Basedow là dạng cường giáp phổ biến nhất
Basedow là dạng cường giáp phổ biến nhất

Nguyên nhân

Bệnh basedow xuất hiện do tuyến giáp hoạt động quá mức dẫn đến hàm lượng hormon tuyến giáp tăng cao trong máu gây ra những tổn thương về mô và chuyển hóa trong cơ thể.

Basedow được coi là bệnh tự miễn nhưng không rõ nguyên nhân. Tức là cơ thể bệnh nhân tự sinh ra các kháng thể chống lại chính cơ thể mình.

Trong bệnh Basedow, tế bào lympho T trở nên nhạy cảm với các kháng nguyên nằm trong tuyến giáp, và sẽ kích thích tế bào lympho B tổng hợp các kháng thể với các kháng nguyên này. Một trong các kháng thể đó tác động vào receptor của TSH trên màng tế bào tuyến giáp, kích thích tế bào tuyến giáp phát triển và hoạt động (TSH-RAb).

Các yếu tố khởi động đáp ứng miễn dịch của bệnh

  • Có thai, đặc biệt là giai đoạn sau đẻ.
  • Ăn quá nhiều iode, đặc biệt là tại những vùng thiếu iode
  • Điều trị lithium
  • Nhiễm vi khuẩn hoặc virus
  • Ngừng điều trị corticoide
  • Các stress
Căng thẳng, stress cũng là nguyên nhân gây bệnh basedow
Căng thẳng, stress cũng là nguyên nhân gây bệnh basedow

Triệu chứng

Bệnh hay gặp ở phụ nữ trẻ 20-50 tuổi, khởi phát bệnh có thể đột ngột sau rối loạn tâm lý, tình cảm bất kỳ nào đó hoặc sau nhiễm trùng. Cũng có trường hợp bệnh diễn biến từ từ gầy sút mệt mỏi dần dần khó nhận biết ngay được.

Cơ năng

  • Gầy sút là dấu hiệu thường gặp, sút cân 3-20 kg trong vài tuần – vài tháng mặc dù có thể vẫn ăn ngon. Một số bệnh nhân nữ trẻ tuổi có khi lại tăng cân do ăn rất nhiều.
  • Rối loạn tính cách và khí sắc: lo lắng, dễ bị kích thích, dễ cáu gắt, hay khóc, khó tập trung, cảm giác mệt mỏi nhưng khó ngủ.
  • Rối loạn điều hoà nhiệt: có những cơn nóng bừng, vã mồ hôi nhiều nhất là ở ngực và bàn tay (dấu hiệu bàn tay Basedow), sợ nóng. BN khát và uống nhiều nước
  • Tim-mạch: hay hồi hộp, đánh trống ngực, cảm giác ngẹt thở, đau vùng trước tim.
  • Rối loạn tiêu hoá: đi ngoài nhiều lần phân nát do tăng nhu động ruột, gặp ở 20% BN Basedow. BN có thể bị buồn nôn, nôn, đau bụng

Tim mạch

  • Nhịp tim nhanh > 100 lần/ph thường xuyên ngay cả khi nghỉ, lúc gắng sức hoặc xúc cảm tim đập nhanh hơn thường gây khó thở.
  • Huyết áp tâm thu tăng, huyết áp tâm trương không tăng.
  • Các mạch máu đập mạnh. Có thể nhìn thấy các mạch máu lớn (mạch cảnh, mạch dưới đòn, mạch chủ bụng, mạch đùi) đập, có dấu hiệu mạch kích động.
  • Suy tim xung huyết thường xảy ra ở người có tuổi hoặc ở người có bệnh tim từ trước. Suy tim do cường giáp thường kháng lại digitalis

Thần kinh – cơ

  • Run tay chân, biên độ nhỏ, tần số nhanh, run tăng lên khi xúc động hoặc cố gắng tập trung làm việc nên bệnh nhân khó làm được các công việc tinh tế như viết chữ, khâu vá…
  • Phản xạ gân xương thường tăng, nhạy với pha phục hồi nhanh

Sinh dục

  • Ở nam giới giảm sinh hoạt tình dục, có thể có vú to.
  • Ở nữ giới: kinh nguyệt thưa, ít kinh thậm chí vô kinh, vô sinh.

Điều trị

Vì căn nguyên thực sự của bệnh Basedow vẫn chưa được biết do đó việc điều trị chủ yếu là kiểm soát tình trạng cường giáp cho đến khi bệnh suy giảm, khắc phục các biến chứng mắt và giải quyết tình trạng chèn ép khi bướu to.

Có 3 phương pháp làm giảm tình trạng cường giáp:

  • Điều trị nội khoa bao gồm: Thuốc kháng giáp trạng tổng hợp; iode và các chế phẩm có chứa iode; Thuốc chẹn bêta giao cảm; và Glucocorticoide.
  • Phẫu thuật cắt tuyến giáp.
  • Dùng iode phóng xạ phá huỷ bớt tế bào sản xuất nội tiết tố tuyến giáp.

Lựa chọn phương pháp điều trị nào là dựa vào đặc điểm lâm sàng, tuổi của bệnh nhân, khả năng và sự tự nguyện tuân thủ chế độ điều trị

Có thể bạn quan tâm:  Basedow có di truyền không?

Trả lời

Thư điện tử của bạn sẽ không được hiển thị công khai. Các trường bắt buộc được đánh dấu *